فرض كنید در سازمانی ، می بایست تعدادی زیادی از كاركنان از داده های مشابه استفاده نمایند . یكی از راه حل ها ی مربوطه می تواند استقرار یك نسخه از داده ها بر روی هر یك از كامپیوتر ها باشد. بدین ترتیب هر یك از كاركنان بصورت مجزاء به داده ها دستیابی خواهند داشت . راه حل دیگر در این زمینه ، استقرار داده ها بر روی یك كامپیوتر و دستیابی سایر كامپیوتر به داده های مورد نیاز از راه دور است. رویكرد فوق ، باعث صرفه چوئی در فضای ذخیره سازی بر روی كامپیوترها شده و یك محل مركزی برای ذخیره سازی و مدیریت داده هائی را كه چندین كاربر نیازمند دستیابی به آنان می باشند را فراهم می نماید .عملیات فوق، مستلزم اشتراك داده ها و منابع بوده و ما را بسمت پیاده سازی شبكه هدایت می نماید.شبكه شامل گروهی از كامپیوترهای مرتبط بهم است كه امكان اشتراك اطلاعات را به كاربران خواهد داد .در یك شبكه ، كاربران متعددی قادر به دستیابی به اطلاعات مشابه و اتصال به منابع یكسانی می باشند . مثلا" در مقابل ارتباط هر كامپیوتر به چاپگر اختصاصی خود، تمام كامپیوترها می توانند به یك چاپگر مرتبط و بدین ترتیب امكان استفاده از چاپگر بصورت مشترك توسط چندین كاربر فراهم می گردد .
مزایای شبكه
برپاسازی یك شبكه كامپیوتری دارای مزایای زیر است :
اشتراك اطلاعات .
امكان اشتراك اطلاعات و داده ها با سرعت مطلوب و هزینه پایین ، از مهمترین مزایای یك شبكه كامپیوتری است .
اشتراك سخت افزار و نرم افزار .
قبل از مطرح شدن شبكه ، كاربران كامپیوتر ، از چاپگر و سایر دستگاههای جانبی اختصاصی استفاده می كردند. رویكرد فوق ، افزایش هزینه ها خصوصا" در سازمان های بزرگ را بدنبال خواهد داشت . شبكه های كامپیوتری ، كاهش هزینه های فوق را بدنبال داشته وامكان استفاده از منابع سخت افزاری و نرم افزاری مشترك بصورت همزمان توسط كاربران متعددی را فراهم می نماید.
مدیریت و حمایت متمركز
. برپاسازی یك شبكه ، باعث تسهیل در امر مدیریت و عملیات مربوط به پشتیبانی می گردد. بدین ترتیب ، مدیریت شبكه از یك محل ، قادر به انجام عملیات و وظایف مدیریتی بر روی هر یك از كامپیوترهای موجود در شبكه خواهد بود.
نقش ( وظایف ) كامپیوترها در شبكه
كامپیوترهای موجود در شبكه بعنوان سرویس گیرنده و یا سرویس دهنده، ایفای وظیفه می نمایند كامپیوترهای سرویس گیرنده،
درخواست خود برای دریافت سرویس و یا اطلاعات را از كامپیوترهائی در شبكه كه بعنوان سرویس دهنده ، ایفای وظیفه می نمایند ، مطرح می نمایند .
كامپیوترهای سرویس دهنده،
كامپیوترهائی هستند كه سرویس ها و داده های مورد نیاز كامپیوترهای سرویس گیرنده را ارائه می نمایند. سرویس دهندگان در شبكه ، عملیات متفاوت و پیچیده ای را انجام می دهند. سرویس دهندگان، برای شبكه های بزرگ اختصاصی شده تا قادر به پاسخگوئی به نیازهای توسعه یافته كاربران باشند. نمونه های زیر انواع متفاوت سرویس دهندگان در یك شبكه بزرگ را نشان می دهد:
سرویس دهنده فایل و چاپ
. این نوع سرویس دهندگان، منابع فایل و چاپگر را از طریق یك نقظه متمركز، ارائه می نمایند. زمانیكه سرویس گیرنده ای درخواست خود را برای دریافت داده ، فایل و سرویس دهنده چاپ ، ارسال می نماید، تمام اطلاعات و یا فایل درخواستی بر روی كامپیوتر متقاصی دریافت می گردد. مثلا" زمانیكه یك برنامه واژه پرداز فعال می گردد، برنامه برروی كامپیوتر شما اجراء و مستندات ذخیره شده بر روی سرویس دهنده چاپ و یا فایل در حافظه كامپیوتر شما مستقر تا امكان ویرایش و یا استفاده محلی از مستندات فراهم گردد . زمانیكه مستندات مجددا" بر روی سرویس دهنده ذخیره می گردد، سایر كاربران شبكه كه دارای مجوزهای لازم دستیابی می باشند ، قادر به مشاهده و استفاده از مستندات خواهند بود.سرویس دهندگان فایل و چاپ، تمركزدر ذخیره سازی فایل ها و داده ها را بدنبال خواهند داشت.
سرویس دهنده بانك اطلاعاتی
سرویس دهندگان بانك اطلاعاتی، قادر به ذخیره سازی حجم بالائی از داده ها در یك مكان متمركز بوده و از این طریق داده ها در دسترس كاربران قرار گرفته و ضرورتی به دریافت تمام بانك اطلاعاتی نخواهد بود. با استفاده از یك سرویس دهنده بانك اطلاعاتی، تمام بانك اطلاعاتی بر روی سرویس دهنده ذخیره و صرفا" نتایج مربوط به یك درخواست برای متقاضی ارسال خواهد شد. مثلا" می توان از بانك اطلاعاتی كاركنان بر روی یك سرویس دهنده اطلاعاتی نظیر Microsoft SQL Server استفاده كرد. زمانیكه سرویس دهنده درخواست شما را پردازش می نماید ، صرفا" نتایج پرس و جو (Query) از طریق سرویس دهنده برای سرویس گیرنده ارسال می گردد.
سرویس دهنده پستت الكترونیكی
. سرویس دهنده پست الكترونیكی، نظیر سرویس دهنده بانك اطلاعاتی رفتار می نماید با این تفاوت كه از برنامه های سرویس دهنده و سرویس گیرنده مجزائی استفاده می گردد. داده های انتخابی از سرویس دهنده برای سرویس گیرنده ارسال خواهد شد. سرویس دهنده پست الكترونیكی، مدیریت پیام های الكترونیكی در شبكه برعهده دارد.
سرویس دهنده فاكس
(نمابر) . سرویس دهندگان فاكس، مدیریت ترافیك فاكس به و یا از شبكه را با اشتراك یك و یا چندین دستگاه فاكس مودم ، فراهم می نمایند. بدین ترتیب، سرویس فاكس برای هر یك از كاربران شبكه فراهم و ضرورتی به نصب یك دستگاه فاكس برای هر یك از كامپیوترها ، وجود نخواهد داشت .
سرویس دهنده Directory Service . سرویس دهنده فوق، یك محل مركزی بمنظور ذخیره اطلاعات در رابطه با شبكه نظیر اسامی كاربران و منابع موجود در شبكه است . بدین ترتیبز امنیت شبكه بصورت متمزكز مدیریت خواهد شد . مدیریت شبكه قادر به تعریف یك منبع نظیر چاپگر و نوع دستیابی كاربران،خواهد بود. پس از تعریف منابع توسط مدیریت شبكه، كاربران قادر به دستیابی و استفاده از منابع خواهند بود. نوع استفاده از منابع بر اساس سیاست هاتی است كه توسط مدیریت شبكه برای كاربران تعریف و درنظر گرفته شده است .
انواع شبكه
با توجه به نحوه پیكربندی كامپیوترها در شبكه و نحوه دستیابی به اطلاعات ، شبكه ها را به دو گروه عمدهPeer-To-Peer وClient Server تقسیم می نمایند:
Peer-To-Peer
( نظیر به نظیر ) . در شبكه های نظیر به نظیر، سرویس دهنده اختصاصی وجود نداشته و سلسله مراتبی در رابطه با كامپیوترها رعایت نمی گردد. تمام كامپیوترها معادل و همتراز می باشند. هر كامپیوتر در شبكه هم بعنوان سرویس گیرنده وهم بعنوان سرویس دهنده ایفای وظیفه نموده و امنیت بصورت محلی و بر روی هر كامپیوتر ارائه می گردد . كاربر هر یك از كامپیوترها مشخص می نماید كه چه داده ئی بر روی كامپیوتر خود را می بایست به اشتراك قرار دهد. شبكه های نظیر به نظیر workgroup ، نیز نامیده می شوند . واژه workgroup ، نشاندهنده یك گروه كوچك ( معمولا" ده و یا كمتر ) از كامپیوترهای مرتبط با یكدیگر است . شبكه های نظیر به نظیر ، گزینه ای مناسب برای محیط هائی با شرایط زیر می باشند:
حداكثر تعداد كاربران ده و یا كمتر
كاربران منابع و چاپگرها را به اشتراك گذاشته و در این راستا ، سرویس دهندگان خاصی وجود ندارد.
امنیت متمركز مورد نظر نباشد .
رشد سازمان و شبكه بر اساس آنالیز شده، محدود باشد .
Client Server
( سرویس دهنده - سرویس گیرنده ) . بموازات رشد شبكه و افزایش كاربران و منابع موجود ،یك شبكه نظیر به نظیر قادر به پاسخگوئی به حجم بالای تقاضا برای منابع اشتراكی نخواهد بود بمنظور هماهنگی با افزایش تقاضا و ارائه سرویس های مورد نیاز ، شبكه ها می بایست از سرویس دهندگان اختصاصی، استفاده نمایند . یك سرویس دهنده اختصاصی، صرفا" بعنوان یك سرویس دهنده در شبكه ایفای وظیفه می نماید (نه بعنوان یك سرویس گیرنده) . شبكه های سرویس گیرنده - سرویس دهنده ، بعنوان مدلی استاندارد برای برپاسازی شبكه مطرح شده اند . بموازات رشد شبكه ( تعداد كامپیوترها متصل شده ، فاصله فیزیكی ، ترافیك موجود) می توان تعداد سرویس دهندگان در شبكه را افزایش داد. با توزیع مناسب فعالیت های شبكه بین چندین سرویس دهنده ، كارآئی شبكه بطرز محسوسی افزایش خواهد یافت .
در بخش دوم این مقاله ، به بررسی سیستم های عامل شبكه ای پرداخته و نحوه پیاده سازی شبكه در ویندوز بررسی خواهد شد .
نوشته شده توسط مجید خاکدوست در 19 خرداد 1387 ساعت 13:24